ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগম (এন এছ ডি চি): দক্ষতা বিকাশৰ জৰিয়তে কেৰিয়াৰৰ নতুন দুৱাৰ
ড° বুলজিৎ বুঢ়াগোহাঁই
কেৰিয়াৰ পৰামৰ্শদাতা তথা
মুৰব্বী, যান্ত্রিক অভিযান্ত্রিক বিভাগ,
অসম ডন বস্ক’ বিশ্ববিদ্যালয় ,
আজাৰা,গুৱাহাটী
ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগম (National Skill Development Corporation বা NSDC) হৈছে ভাৰতৰ দক্ষতা বিকাশৰ ক্ষেত্ৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰতিষ্ঠান। ২০০৮ চনৰ ৩১ জুলাইত প্ৰতিষ্ঠা হোৱা এই সংস্থাই দেশৰ যুৱক-যুৱতীসকলক উদ্যোগ আৰু কৰ্মবজাৰৰ প্ৰয়োজন অনুসৰি বিভিন্ন কাৰিকৰী, বৃত্তিমূলক, ডিজিটেল আৰু আধুনিক দক্ষতাৰে প্ৰশিক্ষিত কৰি নিয়োগযোগ্য কৰি তোলাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আহিছে।
ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগমৰ অন্যতম প্ৰধান উদ্দেশ্য হৈছে দেশৰ যুৱসমাজক কৰ্মসংস্থাপনৰ উপযোগী দক্ষতা প্ৰদান কৰা আৰু উদ্যোগৰ প্ৰয়োজন অনুসৰি দক্ষ জনশক্তি গঢ়ি তোলা। ইয়াৰ জৰিয়তে দক্ষতা বিকাশৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰশিক্ষণ প্ৰতিষ্ঠান, উদ্যোগ, কোম্পানী, বেচৰকাৰী সংস্থা আৰু অন্যান্য অংশীদাৰৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি কৰাৰ চেষ্টা কৰা হয়।
সংস্থাটোৱে প্ৰশিক্ষণ প্ৰদানকাৰীসকলক কাৰিকৰী সহায়, জ্ঞান-সহায়, অংশীদাৰিত্ব আৰু বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত প্ৰয়োজনীয় সহযোগিতা আগবঢ়ায়। ইয়াৰ মূল লক্ষ্য হৈছে দক্ষতা প্ৰশিক্ষণক বাস্তৱ কৰ্মসংস্থাপন আৰু জীৱিকাৰ সুযোগৰ সৈতে সংযোগ কৰা।
ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগমৰ সৈতে জড়িত বিভিন্ন প্ৰশিক্ষণ অংশীদাৰ আৰু প্ৰতিষ্ঠানৰ জৰিয়তে বিভিন্ন উদ্যোগৰ চাহিদা অনুসৰি দক্ষতা প্ৰশিক্ষণৰ সুযোগ সৃষ্টি কৰা হয়। এই প্ৰশিক্ষণসমূহত পৰম্পৰাগত বৃত্তিৰ লগতে আধুনিক আৰু ভৱিষ্যৎমুখী দক্ষতাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব দিয়া হয়। কাৰিকৰী কাম, স্বাস্থ্যসেৱা, নিৰ্মাণ, অটোমোটিভ, ইলেক্ট্ৰনিক্স, তথ্য-প্ৰযুক্তি, খুচুৰা ব্যৱসায়, পৰ্যটন আৰু আতিথ্য, কৃষি, বস্ত্ৰ, হস্তশিল্প, লজিষ্টিকছ, টেলিকমিউনিকেচন আদি বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত দক্ষতা আহৰণৰ সুযোগ পোৱা যায়।
ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগম ৰ সৈতে জড়িত এক উল্লেখযোগ্য দক্ষতা বিকাশ কাৰ্যসূচী হৈছে প্ৰধানমন্ত্ৰী কৌশল বিকাশ যোজনা (পিএমকেভিৱাই)। এই কাৰ্যসূচী দক্ষতা বিকাশ আৰু উদ্যোগিতা মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনত ৰূপায়ণ কৰা হয় আৰু ইয়াৰ জৰিয়তে যুৱসমাজক উদ্যোগ-উপযোগী দক্ষতা প্ৰদান কৰি নিয়োগযোগ্যতা বৃদ্ধি কৰাৰ লক্ষ্য লোৱা হয়।এই কাৰ্যসূচীৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ত হ্ৰস্বম্যাদী দক্ষতা প্ৰশিক্ষণ, পূৰ্বতে আহৰণ কৰা দক্ষতাৰ স্বীকৃতি আৰু নিৰ্দিষ্ট প্ৰয়োজন অনুসৰি বিশেষ প্ৰকল্পৰ ব্যৱস্থা কৰা হৈছে। উপযুক্ত প্ৰশিক্ষণৰ জৰিয়তে যুৱক-যুৱতীসকলে কৰ্মসংস্থাপন অথবা স্ব-নিয়োজনৰ বাবে নিজকে প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে।
ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগমৰ সৈতে জড়িত দক্ষতা প্ৰশিক্ষণ বিশেষকৈ বিদ্যালয় শিক্ষাৰ পিছত ব্যৱহাৰিক দক্ষতা আহৰণ কৰিব বিচৰা যুৱক-যুৱতী, চাকৰি বিচাৰি থকা ব্যক্তি, ইতিমধ্যে কৰ্মৰত কিন্তু নতুন দক্ষতা শিকিব বিচৰা কৰ্মী আৰু নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰিব বিচৰা ব্যক্তিৰ বাবে উপযোগী। অৱশ্যে প্ৰতিটো পাঠ্যক্ৰমৰ শিক্ষাগত যোগ্যতা, বয়স, প্ৰশিক্ষণৰ সময়সীমা, মূল্যায়ন পদ্ধতি আৰু প্ৰমাণপত্ৰৰ নিয়ম পৃথক হ’ব পাৰে। সেয়েহে নামভৰ্তিৰ পূৰ্বে সংশ্লিষ্ট পাঠ্যক্ৰমৰ নিৰ্দিষ্ট যোগ্যতা আৰু নিয়ম পৰীক্ষা কৰা উচিত।
দক্ষতা প্ৰশিক্ষণ সম্পূৰ্ণ কৰাৰ পিছত প্ৰশিক্ষাৰ্থীয়ে নিজৰ দক্ষতা, যোগ্যতা আৰু আগ্ৰহ অনুসৰি বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত কেৰিয়াৰ গঢ়াৰ সুযোগ লাভ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ ভিতৰত বিদ্যুৎ মিস্ত্ৰী আৰু বৈদ্যুতিক সেৱা কৰ্মী, যন্ত্ৰপাতি পৰিচালক, অটোমোটিভ সেৱা আৰু মেৰামতি কৰ্মী, স্বাস্থ্যসেৱা সহায়ক, সৌন্দৰ্য আৰু সুস্থতা সেৱা কৰ্মী, খাদ্য প্ৰস্তুতকাৰী আৰু ৰন্ধন কৰ্মী, খুচুৰা বিক্ৰী কৰ্মী, তথ্য আৰু ডিজিটেল সেৱা কৰ্মী, লজিষ্টিকছ আৰু যোগান শৃংখলাৰ কৰ্মী, পৰ্যটন আৰু আতিথ্য সেৱা কৰ্মী, নিৰ্মাণ খণ্ডৰ দক্ষ কৰ্মী, বস্ত্ৰ আৰু পোছাক উদ্যোগৰ কৰ্মী, হস্তশিল্প আৰু ক্ষুদ্ৰ উদ্যোগৰ কৰ্মী আদি উল্লেখযোগ্য। অভিজ্ঞতা আৰু দক্ষতা বৃদ্ধি পোৱাৰ লগে লগে প্ৰশিক্ষাৰ্থীয়ে নিজাকৈ সেৱা, ব্যৱসায় অথবা ক্ষুদ্ৰ উদ্যোগ আৰম্ভ কৰি স্ব-নিয়োজনৰ সুযোগো গ্ৰহণ কৰিব পাৰে।
ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগমৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ বৈশিষ্ট্য হৈছে দক্ষতা বিকাশৰ ক্ষেত্ৰত উদ্যোগ আৰু ব্যক্তিগত খণ্ডৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি কৰা। উদ্যোগৰ বাস্তৱ চাহিদাৰ সৈতে প্ৰশিক্ষণক সংযোগ কৰাৰ ফলত শিক্ষাৰ্থীয়ে কেৱল তাত্ত্বিক জ্ঞান লাভ কৰাই নহয়, কৰ্মক্ষেত্ৰত প্ৰয়োজন হোৱা ব্যৱহাৰিক দক্ষতাও আহৰণ কৰিব পাৰে। এই ধৰণৰ উদ্যোগ-সংযুক্ত প্ৰশিক্ষণে প্ৰশিক্ষাৰ্থীৰ নিয়োগযোগ্যতা বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে কৰ্মবজাৰৰ পৰিৱৰ্তিত চাহিদাৰ সৈতে নিজকে খাপ খুৱাবলৈ সহায় কৰে।
বৰ্তমান সময়ত কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তা, ডিজিটেল প্ৰযুক্তি, স্বয়ংক্ৰিয়কৰণ, তথ্য-প্ৰযুক্তি, ৰবটিক্স আৰু সেউজ প্ৰযুক্তিৰ দৰে ক্ষেত্ৰ দ্ৰুতগতিত বিকশিত হৈছে। ফলস্বৰূপে ভৱিষ্যতৰ কৰ্মবজাৰত নতুন নতুন দক্ষতাৰ চাহিদা বৃদ্ধি পাইছে। সেয়েহে শিক্ষাৰ্থী আৰু যুৱক-যুৱতীসকলে কেৱল পৰম্পৰাগত চাকৰিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰি ডিজিটেল দক্ষতা, কাৰিকৰী দক্ষতা, যোগাযোগ দক্ষতা, সমস্যা সমাধানৰ ক্ষমতা আৰু উদ্যোগী মানসিকতা বিকশিত কৰাত গুৰুত্ব দিয়া উচিত।
দক্ষতা প্ৰশিক্ষণৰ পাঠ্যক্ৰম বাছনি কৰাৰ সময়ত কেৱল পাঠ্যক্ৰমৰ নাম বা প্ৰমাণপত্ৰৰ ওপৰত গুৰুত্ব নিদি, পাঠ্যক্ৰমটোৱে প্ৰদান কৰা ব্যৱহাৰিক দক্ষতা, সংশ্লিষ্ট দক্ষতাৰ কৰ্মবজাৰত থকা চাহিদা, প্ৰশিক্ষণ প্ৰতিষ্ঠানটোৰ স্বীকৃতি বা অনুমোদন, প্ৰশিক্ষণৰ সময়সীমা আৰু পাঠ্যক্ৰমৰ বিষয়বস্তু, মূল্যায়ন আৰু প্ৰমাণপত্ৰ প্ৰদানৰ ব্যৱস্থা, প্ৰশিক্ষণ সম্পূৰ্ণ কৰাৰ পিছত নিয়োগৰ সম্ভাৱনা, স্ব-নিয়োজন বা উদ্যোগ আৰম্ভ কৰাৰ সুযোগ আৰু স্থানীয় তথা ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্মবজাৰত সেই দক্ষতাৰ ভৱিষ্যৎ সম্ভাৱনা আদি বিষয় ভালদৰে পৰীক্ষা কৰা উচিত। নামভৰ্তিৰ পূৰ্বে শিক্ষাৰ্থীয়ে সংশ্লিষ্ট চৰকাৰী বা অনুমোদিত উৎসৰ পৰা পাঠ্যক্ৰম আৰু প্ৰশিক্ষণ প্ৰতিষ্ঠানৰ স্বীকৃতি, অনুমোদন আৰু অন্যান্য প্ৰয়োজনীয় তথ্য নিশ্চিত কৰি লোৱা উচিত।
আজিৰ কৰ্মবজাৰত কেৱল শৈক্ষিক অৰ্হতা থাকিলেই সফল কেৰিয়াৰ নিশ্চিত নহয়। শিক্ষাৰ্থীৰ শৈক্ষিক জ্ঞানৰ সৈতে ব্যৱহাৰিক দক্ষতা, ডিজিটেল জ্ঞান, যোগাযোগ ক্ষমতা, সমস্যা সমাধানৰ দক্ষতা আৰু দলগতভাৱে কাম কৰাৰ সামৰ্থ্য থকাটোও অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। সেয়েহে নিজৰ আগ্ৰহ, যোগ্যতা, ব্যক্তিগত সামৰ্থ্য আৰু ভৱিষ্যৎ লক্ষ্যৰ সৈতে মিল থকা দক্ষতা বাছনি কৰা উচিত। একে সময়তে স্থানীয় আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্মবজাৰৰ চাহিদাৰ বিষয়েও সচেতন হোৱা প্ৰয়োজন।
দক্ষতা হৈছে আধুনিক কৰ্মজগতত কেৰিয়াৰ গঢ়াৰ এক শক্তিশালী ভিত্তি। ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগম (এন এছ ডি চি)ৰ সৈতে জড়িত বিভিন্ন দক্ষতা বিকাশৰ সুযোগে যুৱসমাজক ব্যৱহাৰিক জ্ঞান আৰু কৰ্মমুখী দক্ষতা আহৰণৰ পথ মুকলি কৰি দিয়ে। উপযুক্ত দক্ষতা প্ৰশিক্ষণৰ জৰিয়তে এজন যুৱকে কেৱল চাকৰি বিচৰা ব্যক্তিৰ পৰাই দক্ষ পেছাদাৰী, স্ব-নিয়োজিত ব্যক্তি বা উদ্যোগীলৈ নিজকে ৰূপান্তৰিত কৰিব পাৰে। সেয়েহে নিজৰ আগ্ৰহ আৰু যোগ্যতাৰ লগতে কৰ্মবজাৰৰ চাহিদা বিবেচনা কৰি উপযুক্ত দক্ষতা আহৰণ কৰাটো আজিৰ সময়ত এক বুদ্ধিমান কেৰিয়াৰ সিদ্ধান্ত। ৰাষ্ট্ৰীয় দক্ষতা বিকাশ নিগমৰ দৰে দক্ষতা বিকাশৰ ব্যৱস্থাসমূহৰ সদ্ব্যৱহাৰ কৰি ভাৰতৰ যুৱসমাজে নিজৰ কেৰিয়াৰৰ নতুন দুৱাৰ মুকলি কৰাৰ লগতে দেশৰ অৰ্থনৈতিক বিকাশতো গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আগবঢ়াব পাৰে।কেৰিয়াৰ বিষয়ৰ বিভিন্ন কথা কোনো আগ্ৰহী শিক্ষাৰ্থীয়ে জানিব বিচাৰে, তেন্তে প্ৰত্যেক শনিবাৰে বিয়লি ৬-৯ বজাৰ ভিতৰত ফোন (৯৪৩৫১৮৮৬৩০) ত যোগাযোগ কৰিব পাৰে ।